Jugo, moja Jugo: Gastarbajterske priče

Izložba “Jugo, moja Jugo – gastarbajterske priče o jugoslovenskim radnicima na privremenom radu u Austriji i Nemačkoj”, biće otvorena u Muzeju istorije Jugoslavije 15. 12. Izložba je deo šireg projekta kojim se obeležava 50 godina od potpisivanja Sporazuma o angažovanju radne snage sa Austrijom i Nemačkom.

gastarbajteri

Po prvi put u domaćoj muzejskoj praksi, izložba “Jugo, moja Jugo – gastarbajterske priče” nastoji da osvetli segment manje-više negirane istorije ljudi, koji su posmatrani kroz sterotipne slike, i kojima je osporavana uloga u kulturnom i privrednom razvoju Jugoslavije. Muzejskoj interpretaciji prethodila su terenska i arhivska istraživanja, a razumevanju kompleksnosti fenomena pomogli su brojni radnici na privremenom radu u Austriji i Nemačkoj, deleći svoja sećanja i njima značajne predmete.

Gastarbajteri su imali višestruk uticaj na jugoslovensko društvo i kulturu, posebno na svakodnevni život stanovništva, i često su u lokalnim zajednicama bili glavni inicijatori raznih promena. Odlazili su uglavnom iz malih, najčešće seoskih, sredina u industrijske centre Zapadne Evrope. Menjali su dotadašnje i sticali nove navike, postajući značajni socio-kulturalni medijatori u komunikaciji između socijalizma i kapitalizma, Istoka i Zapada, sela i grada.

gastarbajteri1

Izložba se sastoji od tri glavne celine: “Tragovi”, “Ljudi” i “Samoistorizacija”. U celini “Tragovi” grupisani su dokumenti i predmeti pronađeni u istorijskim i medijskim arhivima, ali i na buvljim pijacama. Segment “Ljudi” kroz lične predmete i sećanja prikazuje gastabajterski život razapet između dubokih krajnosti, tuge i blagostanja, naglašavajući kontekst u kojem je, kao nikada ranije u istoriji, jedan radnik mogao sebi da priušti život u sopstvenom dvorcu. Celinu “Samoistorizacija” čine fragmenti izložbi organizovanih od strane entuzijasta, koji su prikupljali i izlagali dokumentaciju o jugoslovenskim gastarbajterskim klubovima i drugim oblicima društvenog života.

Na čelu stručnog tima izložbe su kustosi i etnolozi-antropolozi Aleksandra Momčilović Jovanović i Tatomir Toroman (Muzej istorije Jugoslavije) i Ljubomir Bratić, politički filozof i aktivista (Beč). Saradnici na projektu su Vladimir Ivanović, istoričar (Berlin), Rudiger Rosig, sociolog i novinar (Berlin), Vesna Đokić, istoričarka (Arhiv Jugoslavije), Boris Kralj, umetnik i fotograf (Berlin) i Marija Dragišić, etnološkinja (Republički zavod za zaštitu spomenika kulture).

gastarbajteri2

Izložba u Muzeju istorije Jugoslavije u Beogradu će biti otvorena do kraja maja 2017. U okviru dodatnih programa biće organizovana stručna vođenja, radionice za decu, projekcije filmova i debate. Projekat se realizuje uz podršku Ministarstva kulture i informisanja Republike Srbije, Austrijskog kulturnog foruma i Gete instituta.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s